Η Κυρά Σαρακοστή είναι ένα αυτοσχέδιο ημερολόγιο (δεν τρώγεται) που απεικονίζει µία γυναίκα µε επτά πόδια, ένα για κάθε εβδομάδα της Σαρακοστής, µε σταυρωμένα χέρια γιατί προσεύχεται και µε κλειστό ή καθόλου στόµα γιατί νηστεύει, δεν κουτσομπολεύει και δεν κατακρίνει.
Το ημερολόγιο αυτό είναι ένα παραδοσιακό έθιμο που συναντάμε σε πολλές περιοχές της Ελλάδας, με διάφορες παραλλαγές.
Η κυρά Σαρακοστή συνόδευε µικρούς και µεγάλους στην νηστεία της Μεγάλης Σαρακοστής. Κάθε Σάββατο έκοβαν ένα πόδι της κι έτσι ήξεραν πόσες εβδοµάδες νηστείας απέµεναν µέχρι το Πάσχα.
Το Μεγάλο Σάββατο έκοβαν και το τελευταίο πόδι, το οποίο έκρυβαν σε ένα ξερό σύκο. Τοποθετούσαν έπειτα το σύκο αυτό µαζί µε άλλα και σε όποιον το έβρισκε θεωρούνταν ότι του έφερνε γούρι. Σε άλλες περιοχές τοποθετούσαν το πόδι στο ψωµί της Αναστάσεως. Όποιος έβρισκε στο κομμάτι του το πόδι ήταν ο τυχερός.

Παραδοσιακό τραγούδι για το έθιμο της «Κυράς Σαρακοστής»

Την Κυρά Σαρακοστή που είναι έθιμο παλιό
οι γιαγιάδες μας τη εφτιάχναν με αλεύρι και νερό.
Για στολίδι της φορούσαν στο κεφάλι της σταυρό
και το στόμα της ξεχνούσαν γιατί νήστευε καιρό.
Και μετρούσαν τις ημέρες με τα πόδια της τα εφτά
κόβαν ένα τη βδομάδα, μέχρι να ‘ρθει η Πασχαλιά.

#σαρακοστή #νηστεία #έθιμο